Holebi's vaker aan bod, maar minder aan het woord in Vlaamse tv-journaals

18/05/2017 - 08:49
Beeld: Pexels (Pixabay)
Televisie
Homoseksualiteit komt door de jaren heen steeds vaker aan bod in de Vlaamse televisiejournaals, maar holebi's zelf komen in verhouding niet vaker in beeld en krijgen ook niet meer spreektijd. Dat blijkt uit een onderzoek van de Katholieke Universiteit Leuven.

Als ze wel in beeld of aan het woord komen, dan gaat het in bijna de helft van de gevallen om homo's en in veel mindere mate lesbiennes en transgenders. Dat blijkt uit onderzoek van het Centrum voor Sociologisch Onderzoek van de KU Leuven.
 
Sociologen onderzochten voor een periode van 14 jaar (2003-2016) de berichtgeving over holebi's en homoseksualiteit in de Vlaamse 7 uurjournaals van VRT en VTM. Zij analyseerden elk nieuwsfragment waarin expliciet naar homoseksualiteit, holebi's of transgenders wordt verwezen. In totaal werden 446 nieuwsfragmenten onderzocht, waarvan 241 van VTM Nieuws (54%) en 205 van VRT Journaal (46%). 

Meer aandacht, minder spreektijd

Ondanks toenemende aandacht voor homoseksualiteit in het nieuws is de spreektijd voor holebi's niet gestegen. Als ze wel aan het woord komen, is dat in de helft van de nieuwsfragmenten een homo. Lesbiennes en transgenders komen slechts sporadisch aan het woord. 
 
"We zien dat de aandacht voor holebi's en transgenders in het nieuws is toegenomen", zegt onderzoekster Laura Jacobs. "Homoseksualiteit wordt een belangrijker thema door de jaren heen. In de periode 2003-2006 telden we 109 nieuwsfragmenten waarin holebi’s aan bod kwamen, in de periode 2012-2015 is dat gestegen tot 198."
 
De toegenomen aandacht voor homoseksualiteit vertaalt zich echter niet in méér zichtbaarheid en spreektijd voor holebi's in het nieuws. Holebi's komen in 74% van de nieuwsfragmenten in beeld, en in 59% aan het woord. Door de jaren heen is er een lichte daling van het aantal keren dat holebi's spreektijd krijgen en in beeld komen.

Mannen en vrouwen

Daarnaast blijkt ook dat de aandacht die holebi’s krijgen in de nieuwsuitzendingen niet gelijk verdeeld is. "We stellen vast dat homo's een veel zichtbaardere groep zijn in de journaals", zegt onderzoekster Cecil Meeusen. "Wanneer holebi’s in beeld komen, is dat in bijna de helft van de nieuwsfragmenten een homo (48%) en in veel mindere mate een lesbienne (10%) of een transgender (6%). Die ongelijke verdeling zien we ook bij de spreektijd."
 
Toenemende zichtbaarheid van holebi's in het nieuws kan er volgens de onderzoekers voor zorgen dat homoseksualiteit en transseksualiteit uit de taboesfeer raken.

Minder clichématig

Door de jaren heen is de thematiek van de verslaggeving over holebi's verschoven. Waar ze voordien erg clichématig werden opgevoerd in nieuwsfragmenten over aids, seksualiteit of de gaypride, is er de laatste jaren meer aandacht voor de kwetsbare rol van holebi's als slachtoffers van discriminatie en holebifoob geweld. Daarbij wordt het belang van gelijke rechten ook vaker benadrukt. Tot slot valt op dat de kritische stem in het debat over holebi’s veelal uit religieuze hoek komt.
 
De toenemende zichtbaarheid van homoseksualiteit in het nieuws is een goede zaak volgens de onderzoekers. "Uit vorig onderzoek blijkt dat nieuwsverslaggeving over holebi’s tolerantie kan stimuleren. Zo raken mensen, vooral als ze zelf weinig holebi’s in hun kennissenkring hebben, vertrouwd met homoseksualiteit. Media-aandacht kan homoseksualiteit en transseksualiteit bespreekbaar maken en uit de taboesfeer halen."

Bron: 

KU Leuven